Alle opties voor het waarderen van effecten op een rijtje

Via de helpdesk kregen we onderstaande vraag, die we graag met u delen.

Een bv heeft een beleggingsportefeuille en een pensioen- of stamrechtvoorziening. De dga doet uit hobby wat aankopen en verkopen in de beleggingsportefeuille, waardoor er gedurende het jaar wel veel mutaties zijn, maar per saldo blijft de portefeuille heel stabiel qua waarde. De bv heeft geen overige activiteiten.

De accountant wil graag voor deze cliënt de jaarrekening samenstellen, maar worstelt met de vraag hoe de beleggingsportefeuille het beste gewaardeerd kan worden, rekening houdend met de inspanning die de accountant moet leveren om de waarde te bepalen (en een cliënt die graag zo min mogelijk voor de jaarrekening betaalt). De opties voor waardering van de beleggingsportefeuille zijn:

  1. Verkrijgingsprijs of lagere marktwaarde

Hiervoor moet de accountant alle mutaties doornemen om de verkrijgingsprijzen van de nieuw gekochte aandelen/voor stockdividend verkregen aandelen te bepalen. Dit kost veel tijd en moeite (om alle mutaties te verzamelen, te specificeren en te verwerken in de administratie).

  1. Marktwaarde/beurswaarde

Hiervoor hoeft de accountant veel minder te doen: aankopen en verkopen door het jaar heen, alsmede dividend worden via de bank geboekt. Per jaareinde kan ineens de mutatie uit hoofde van waardeveranderingen in het resultaat geboekt worden.

Vraag

Welke opties zijn er om de effectenportefeuille te waarderen, gebaseerd op de vragen of de bv als micro of als klein kwalificeert en gebaseerd op de gewenste grondslag (commercieel of fiscaal)?

Grootte bv Grondslag jaarrekening
Micro (A)    Commercieel (B)   Fiscaal
Klein (C)    Commercieel (D)   Fiscaal

 

Uitwerking van de opties

Optie (A)

Het is op grond van artikel 5a van het Besluit actuele waarde niet toegestaan dat een micro-bv de beleggingen tegen marktwaarde waardeert in de jaarrekening op commerciële grondslagen. Dat betekent dat alleen de verkrijgingsprijs of lagere marktwaarde bij deze optie in aanmerking komt.

Optie (B)

Fiscaal is het veelal gebruikelijk om tegen verkrijgingsprijs of lagere marktwaarde te waarderen, maar hogere marktwaarde is ook toegestaan. Wanneer een micro-bv de jaarrekening op fiscale grondslagen opmaakt, dan is de marktwaarde ook een optie.

En hoe verhoudt zich dit dan tot het feit dat een micro-entiteit geen marktwaarde mag hanteren (Besluit actuele waarde artikel 5a)?

Het Besluit actuele waarde is gebaseerd op artikel 2:384 BW, welk artikel een onderdeel vormt van Afdeling 6 van BW Titel 9. Afdeling 6 is in artikel 2:395 lid 7 BW terzijde geschoven wanneer een onderneming kiest voor waarderingsgrondslagen op basis van de Wet op de vennootschapsbelasting 1969. Derhalve is het Besluit actuele waarde, waarin de toepassing van de marktwaarde in een jaarrekening volgens het microregime wordt verboden, niet van toepassing in een jaarrekening op fiscale grondslagen. De marktwaarde mag derhalve wel worden toegepast in een micro-jaarrekening op fiscale grondslagen.

Wanneer er voor deze optie wordt gekozen, dan is het dus mogelijk om de beleggingsportefeuille tegen marktwaarde te verantwoorden (let op: over ongerealiseerde winsten moet dan ook al vennootschapsbelasting betaald worden! Dit is ook de reden waarom fiscaal doorgaans tegen verkrijgingsprijs of lagere marktwaarde wordt gewaardeerd).

Optie (C)

In de commerciële jaarrekening van de kleine bv mag gekozen worden tussen verkrijgingsprijs of lagere marktwaarde en de (hogere) marktwaarde.

Optie (D)

Bij de fiscale jaarrekening van de kleine bv is er eveneens de keuze tussen verkrijgingsprijs of lagere marktwaarde (wat fiscaal het meest gebruikelijk is) en de marktwaarde (fiscaal minder gebruikelijk, maar niet verboden).

Meer informatie of zelf een vraag?

U kunt onze compliance en vaktechniekconsultants bereiken via het secretariaat. Korte vragen (minder dan tien minuten) worden voor Full•Finance-adviesabonnees of Novak-kantoren kosteloos beantwoord. Bent u geen adviesabonnee en hebt u een vraag waarvan het inlezen en beantwoorden langer duurt, dan krijgt u een kostenopgave.

2016-11-17T18:45:31+00:00