Ik sta op het punt een artikel te schrijven over AI, maar ik twijfel. Moet ik het wel doen? Alles wat ik zal schrijven is met enig zoekwerk ook terug te vinden via chatbots als ChatGPT (OpenAI), Gemini (Google) of Claude (Anthropic). Wat zal ik doen? Uiteindelijk besluit ik om het artikel toch te schrijven. Ik vertrouw erop zo de lezers van dit artikel een dienst te bewijzen: ze behoeven niet zelf op onderzoek uit te gaan. En, het kan ook best lastig zijn om de juiste vragen aan een chatbot te stellen: zonder goede vraag komt er geen goed antwoord.

De parallel met de fiscale adviespraktijk dringt zich op. Ik, als niet-fiscalist, weet bij een fiscaal vraagstuk nauwelijks of niet de juiste vraag te stellen. Ik heb er geen benul van in welke wetboeken en -teksten ik zoeken moet en zal dus ook geen goed antwoord krijgen. Gelukkig heb ik fiscale collega’s die dat wel weten!

Het is belangrijk om enig begrip te hebben over de werking van chatbots. Iedereen die wel eens een dialoog voert via een chatbot kent het gevoel dat er aan de andere kant van de (denkbeeldige) lijn een heel begripvol iemand actief is, iemand die je vragen begrijpt en er alles aan doet deze zo goed mogelijk te beantwoorden.

Maar aan de andere kant van de lijn zit geen ‘iemand’. Aan de andere kant is een (taal)model (large language model of multimodal large language/large multimodal model) actief, een ‘iets’. Het model geeft op basis van statistische patronen antwoord. Dat ‘iets’ heeft geen begrip of bewustzijn over de inhoud van je vragen, ook al kunnen de antwoorden heel overtuigend klinken en menselijk overkomen.

Het model analyseert je vraag en genereert het antwoord. Het antwoord is gebaseerd op eigen data van het model maar kan ook gebaseerd zijn op informatie van het internet (live browsing). Die informatie wordt door AI gelezen en meegenomen/verwerkt in de beantwoording naar jou als gebruiker van de chatbot. Elke chatbot heeft zijn eigen model. Dit kan ertoe leiden dat een vraag gesteld in ChatGPT een ander antwoord oplevert als dezelfde vraag die gesteld wordt in bijvoorbeeld Gemini.

Het is dus belangrijk om altijd kritisch te zijn en te blijven over de antwoorden die je terugkrijgt in een chatbot. Daarnaast zijn er nog andere risico’s die kunnen leiden tot onjuiste of onvolledige antwoorden. Daar de volgende keer meer over. Voor nu: heb je vragen over AI en wat Full Finance daarin voor je kan betekenen? Neem dan contact op met Arjan Gelderblom of Daniël Aardoom.